Home Kiến thức đầu tưTâm lý đầu tư Trung lập về cảm xúc: Ví dụ và ứng dụng vào giao dịch

Trung lập về cảm xúc: Ví dụ và ứng dụng vào giao dịch

by Ban Biên Tập GDTC

Trung lập về cảm xúc là khái niệm nhằm loại trừ lòng tham, nỗi sợ hãi và các xúc cảm khác của con người trong khi đưa ra các quyết định tài chính hoặc đầu tư. Mục tiêu của việc trung lập về cảm xúc là tách bỏ những ảnh hưởng tâm lý do cảm xúc gây ra khỏi quá trình giao dịch.

Trung lập về cảm xúc: Ví dụ và ứng dụng vào giao dịch

Sự trung lập về mặt cảm xúc trong đầu tư

Giả thuyết thị trường hiệu quả cho rằng, các nhà đầu tư luôn tích hợp mọi thông tin liên quan vào quá trình ra quyết định của họ. Theo lý thuyết này, nhà đầu tư được cho là hành động một cách lý trí và không bị ảnh hưởng bởi cảm xúc. Từ đó, nhóm các trader này có khả năng đưa ra những quyết định phản ánh chính xác giá trị thực của thị trường dựa trên thông tin sẵn có.

Tuy nhiên, một số nhà nghiên cứu lại cho rằng cảm xúc có thể ảnh hưởng đáng kể đến quyết định đầu tư, khiến thị trường không thể đạt được hiệu quả hoàn hảo. Chẳng hạn, nhà kinh tế học nổi tiếng Robert Shiller đã chỉ ra trong quyển Irrational Exuberance (Lạc Quan Tếu) của mình rằng, cảm xúc của các nhà đầu tư đã là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến sự phồng giá của cổ phiếu công nghệ trong thời kỳ bong bóng dot com vào đầu thiên niên kỷ.

Khái niệm trung lập về cảm xúc xuất phát từ các phản ứng tự nhiên của con người đối với lợi nhuận và thua lỗ. Thông thường, nhà đầu tư cảm thấy hài lòng khi các giao dịch mang lại lợi nhuận và bất mãn khi chứng kiến thua lỗ. Những người ủng hộ việc duy trì sự trung lập cảm xúc tin rằng loại bỏ ảnh hưởng của cảm xúc đối với các quyết định giao dịch sẽ giúp nâng cao hiệu suất giao dịch.

Tuy nhiên, lý thuyết này dựa trên giả định rằng con người, với các ưu tiên và hạn chế riêng biệt, có thể ra quyết định một cách hợp lý bằng cách cân nhắc hiệu quả chi phí và lợi ích của mỗi lựa chọn. Nhưng các nhà nghiên cứu trong lĩnh vực kinh tế học hành vi và tài chính thường có những quan điểm khác nhau về vấn đề này, thậm chí khi không có sự can thiệp của cảm xúc, do những thiên kiến nhận thức khác nhau vẫn tồn tại.

Các nhà kinh tế học hành vi, dựa trên nguyên tắc tâm lý học và kinh tế học, lại cho thấy, con người không hoàn toàn hợp lý và thường không có khả năng đưa ra các quyết định chính xác.

Trung lập về cảm xúc: Ví dụ và ứng dụng vào giao dịch

Áp dụng trung lập về cảm xúc khi giao dịch

Để tiến xa hơn, một số nhà đầu tư đã áp dụng chiến lược gọi là “đầu tư trái chiều”, nơi họ tìm cách mua vào cổ phiếu khi đa số mọi người đang bán và bán ra khi đa số mọi người đang mua. Cơ sở của chiến lược này là giả định rằng nếu các nhà đầu tư không giữ được sự trung lập về cảm xúc, cảm xúc của họ sẽ ảnh hưởng đến các quyết định giao dịch. Và do đó, giá cổ phiếu có thể được định giá quá thấp hoặc quá cao, tạo ra cơ hội kiếm lợi nhuận cho những nhà đầu tư trái chiều.

Khi một cổ phiếu bị bao trùm bởi tâm lý bi quan, giá của nó có thể bị đẩy xuống mức thấp đến nỗi rủi ro và điểm yếu của công ty đó được phóng đại quá mức, từ đó tạo ra cơ hội mua vào hấp dẫn.

Nhiệm vụ của nhà đầu tư trái chiều là tìm kiếm những cổ phiếu đang gặp khó khăn để mua vào và bán ra khi công ty bắt đầu phục hồi, qua đó nâng cao giá trị cổ phiếu. Điều này có thể dẫn đến việc chứng khoán mang lại lợi nhuận cao hơn bình thường. Tuy nhiên, một thái độ quá lạc quan đối với cổ phiếu bị định giá quá cao cũng có thể gây ra tác dụng ngược.

Ví dụ về trung lập cảm xúc

Giả sử cổ phiếu của A đã trải qua 6 tháng hoạt động kém hiệu quả. Lợi nhuận của công ty sụt giảm và ý kiến chung của các nhà phân tích không mấy khả quan. Thêm vào đó, lệnh bán khống cổ phiếu tăng mạnh do những thông tin tiêu cực liên tục được công bố. Kết quả, giá cổ phiếu của A đã giảm hơn 10% trong khoảng thời gian này. Tuy nhiên, A vẫn là công ty hàng đầu trong một ngành mới nổi, có tiềm năng phát triển mạnh mẽ trong tương lai.

Một nhà đầu tư bị chi phối bởi cảm xúc có thể cảm thấy lo lắng trước sự sụt giảm của cổ phiếu A. Nhìn vào xu hướng giảm giá và tin tức tiêu cực, trader đó có thể cho rằng đã đến lúc cần bán tháo cổ phiếu.

Ngược lại, một nhà đầu tư trung lập về cảm xúc sẽ tiếp cận vấn đề toàn diện hơn. Trader này sẽ xem xét bối cảnh rộng lớn và cân nhắc kỹ lưỡng các ưu nhược điểm của việc tiếp tục nắm giữ cổ phiếu.

Ví dụ, trader này có thể phân tích xem việc đầu tư dài hạn vào A có hợp lý không. Đồng thời xem xét các báo cáo và phân tích để hiểu rõ nguyên nhân sâu xa dẫn đến sự sụt giảm giá cổ phiếu.

Trung lập về cảm xúc: Ví dụ và ứng dụng vào giao dịch

Kết luận

Trong lĩnh vực đầu tư tài chính, việc giữ vững trạng thái trung lập về cảm xúc là yếu tố quan trọng giúp đạt được thành công lâu dài. Việc này cho phép nhà đầu tư tránh được những quyết định vội vàng và thiếu suy xét, thường do ảnh hưởng bởi cảm xúc như sợ hãi hoặc tham lam. Khi cảm xúc được kiểm soát tốt, bạn có thể tập trung vào phân tích cơ bản và kỹ thuật, từ đó đưa ra các quyết định đầu tư có cơ sở và chuẩn xác hơn.

Ngoài ra, việc duy trì sự trung lập cảm xúc cũng giúp nhà đầu tư bình tĩnh hơn, không bị lay động bởi những biến động ngắn hạn của thị trường, và giữ vững theo kế hoạch đầu tư dài hạn. Do đó, phát triển và duy trì khả năng trung lập cảm xúc là chìa khóa giúp nhà đầu tư tài chính đạt được hiệu quả cao và bền vững trong các hoạt động đầu tư của mình.

Duy Thanh

0 0 votes
Article Rating

Bài Viết Liên Quan

Theo dõi
Nhận thông báo
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments

Contact Us

DMCA.com Protection Status